ΛΕΪΣΜΑΝΙΑΣΗ ΤΟΥ ΣΚΥΛΟΥ
Της Αμαλίας Μήτσουρα
Κτηνιάτρου, Υπ. Διδάκτορα
Η λεϊσμανίαση είναι ένα παρασιτικό νόσημα του σκύλου με χρόνια εξέλιξη. Το νόσημα οφείλεται σε ένα πρωτόζωο, το οποίο είναι αιμοπαράσιτο. Η μετάδοση του νοσήματος γίνεται από τσιμπήματα των σκνιπών του γένους Culicoides. Αυτό συμβαίνει επειδή μόνο μέσα στις σκνίπες το πρωτόζωο λαμβάνει την μολύνουσα μορφή του και άρα μπορεί να μεταδοθεί. Συνεπώς δεν υπάρχει άλλος τρόπος μόλυνσης των ζώων. Σε περίπτωση ακόμα μετάγγισης αίματος από μολυσμένο ζώο σε υγιές ζώο, δε παρατηρείται μεταφορά του παρασίτου. Επιπρόσθετα, ο σκύλος για να εκδηλώσει κλινική εικόνα του νοσήματος πρέπει να περάσει μεγάλο χρονικό διάστημα και γι’αυτό το λόγο εμφανίζεται συνήθως σε ενήλικα ζώα. Αντίθετα, ο άνθρωπος δεν μολύνεται κανονικά από τη λεϊσμανίαση του σκύλου και πολύ περισσότερο όταν πρόκειται για ένα υγιή οργανισμό. Αυτό συμβαίνει γιατί η λεϊσμανίαση στον άνθρωπο προκαλείται από διαφορετικό είδος παρασίτου, το οποίο μολύνει τον άνθρωπο και όχι το σκύλο και το αντίθετο. Επιπλέον επειδή οι σκνίπες που μεταφέρουν το παράσιτο είναι διαφόρων ειδών, υπάρχουν οι κυνόφιλες που προτιμούν το αίμα των σκύλων και οι ανθρωπόφιλες, οι οποίες προτιμούν το αίμα των ανθρώπων. Παρόλα αυτά υπάρχει η σπάνια περίπτωση να μολυνθούν ανοσοκατασταλμένα άτομα όταν τσιμπηθούν τυχαία από κυνόφιλες σκνίπες που φέρουν το παράσιτο του σκύλου. Στην ουσία πρόκειται για ένα θανατηφόρο νόσημα με πολύ δύσκολη αντιμετώπιση. Έτσι καλό είναι φροντίζουμε να μην μολυνθεί το ζώο μας, λαμβάνοντας ποικίλλους τρόπους πρόληψης αλλά και εξετάζοντας το ζώο μας δύο φορές το χρόνο (αρχή της άνοιξης και τέλος του φθινοπώρου).
Τρόποι πρόληψης του νοσήματος είναι τα εντομοαπωθητικά μέτρα και ο εμβολιασμός. Στα εντομοαπωθητικά μέτρα περιλαμβάνονται το ειδικό περιλαίμιο Scalibor το οποίο απωθεί τις σκνίπες μόνο για 3 μήνες, παρόλο που απωθεί τους ψύλλους και τα τσιμπούρια για 6 μήνες. Επιπλέον εντομοαπωθητικά, όπως το Autan ή σιτρονέλλα, μπορούν να χρησιμοποιηθούν με άμεση επάλειψη του ζώου. Τα σημεία επάλειψης των εντομοαπωθητικών είναι η περιοχή του επιρινίου για όλες τις ράτσες ζώων, ενώ για τις κοντότριχες ράτσες ή για τα κουρεμένα ζώα πρέπει να κάνουμε επάλειψη και στην σπονδυλική στήλη. Η σωστή εφαρμογή είναι τοπική χρήση του εντομοαπωθητικού κάθε μέρα το απόγευμα, κυρίως από το Μάρτιο έως και τον Νοέμβριο. Έτσι αφού τοποθετήσουμε στο χέρι μας μια μικρή ποσότητα του εντομοαπωθητικού, χαϊδεύουμε τα παραπάνω σημεία του σώματος. Όμως αν έχουμε ήπιο χειμώνα τότε οι σκνίπες δεν παύουν να δραστηριοποιούνται οπότε θα πρέπει να συνεχίσουμε τις εφαρμογές. Επίσης φιδάκια και ταμπλέτες εντομοαπωθητικές μπορούν να χρησιμοποιηθούν κοντά στο χώρο φύλαξης του ζώου. Επιπλέον, ορισμένοι ερευνητές συνιστούν την χορήγηση zylapour για 7 μέρες κάθε μήνα με έμφαση από Μάρτιο έως και Νοέμβριο. Τέλος αναμένεται η κυκλοφορία του εμβολίου κατά της λεϊσμανίασης, το οποίο πρώτα θα κυκλοφορήσει στην Πορτογαλία (προς το τέλος του πρώτου μισού του ’11) και έπειτα στις λοιπές ενδημικές περιοχές.
Η θεραπεία του ζώου είναι πολύ δύσκολη και εξαρτάται από την μορφή του νοσήματος που εκδηλώνει το ζώο. Η σπλαχνική μορφή έχει σαφώς δυσκολότερη αντιμετώπιση από τη δερματική. Επίσης πολλοί επιστήμονες υποστηρίζουν ότι ακόμα και μετά την ίαση του ζώου το παράσιτο μένει εντός του οργανισμού σε λανθάνουσα κατάσταση και το ζώο μπορεί να εκδηλώσει το νόσημα εκ νέου σε περίπτωση που μειωθεί η άμυνα του οργανισμού του. Έτσι καλύτερα να ελέγχετε το ζώο σας συχνά ώστε να προλάβετε το οποιοδήποτε πρόβλημα στην αρχή του.